Mija kolejny rok, odkąd ludzkość stanęła oko w oko z jednym z największych zagrożeń w skali globalnej, jakim stał się wybuch pandemii SARS CoV2. Pirwszy rok intensywnie nabywanych doświadczeń z nową chorobą, której jako lekarze uczymy się z pokorą często stając bezradnie w obliczu poniesionej porażki, ujawnił nam dane epidemiologiczne, pozwalające oszacować śmiertelność mieszczącą się w zakresie 3% w populacji ogólnej. Oznacza to zatem, że 97% osób zdoła przeżyć infekcję, co niestety nie oznacza, że osoby te wrócą do pełni zdrowia. Wydłużający się w miarę trwania pandemii okres obserwacji ozdrowieńców, wskazuje jednoznacznie, że COVID-19 znacząco zaostrza przebieg istniejących uprzednio schorzeń przewlklych układu krążenia, oddechowego, hormonalnego czy nerwowego. Co gorsza, nawet bezobjawowe lub skąpoobjawoe przechorowanie zakazenia może zainicjować nowe choroby przewlekłe, których niewykrycie lub zbyt późne wykrycie może stanowić realne zagrożenie życia, rozpoczynając tym samym drugie, wciąż jeszcze nie w pełni poznane żniwo pandemii. Przeżycie COVID-19, wobec braku swoistej terapii, może przypominać prezent od losu, ale z licznymi rysami, których naprawą postanowili zająć się nasi eksperci.

O Centrum post-COVID-19:

  • Dokonujemy wnikliwej, ale w pełni racjonalnej oceny możliwych powikłań z zakresu kardiologii, pulmonologii, neurologiij i endokrynologii.
  • Koordynując opiekę medyczną, zwłaszcza u pacjenta z wielochorobowością, minimalizujemy ryzyko popełnienia błędu medycznego z zaniechania polegającego na przeoczeniu rozpoczynających się zagrażających życiu powikłań odległych.
  • Działając według zasad medycyny opartej na faktach (ang evidence-based medicine, EBM) oraz opierając się na gruntownej wiedzy i doświadczeniu klinicznym naszych ekspertów z wielu dziedzin medycyny, pomagamy ozdrowieńcom określić zasadność poszczególnych konsultacji, koordynując ich zakres rzeczowy i ramy czasowe.
  • Optymalizujemy farmakoterapię dotychczas istniejacych schorzeń przewlekłych, prowadzimy interdyscyplinarną diagnstykę powikłań przebytej infkecji SARS-CoV2 dając ozdrowieńcowi szansę na uzyskanie maksymalnej i trwałej poprawy stanu zdrowia.

Głowne cele działania centrum post-COVID-19:

  • Identyfikacja zagrożeń zdrowotnych powstałych u konkretnego pacjenta po przebytym COVID-19 – medycyna spersonalizowana, w szczególności schorzeń układu krażenia, układu oddechowego, hormonalnego, schorzeń neurologicznych, zaburzeń sfery psychoemecjonalnej (depresja, lęk, zaburzenia funkcji poznawczych i pamięci), zaburzenia erekcji
  • Dostosowanie indywidualnie dla każdego pacjenta panelu interdyscyplinarnych badań i konsultacji zależnie od współistniejących schorzeń przewlekłych oraz ciężkości przebiegu przebytego COVID-19
  • Optymalizacja terapii przewlekłych chorób występujących przed COVID-19 oraz wykrywanie i rozpoczynanie nowoczesnego leczenia chorób zapoczątkowanych przez COVID-19.

Specjaliści prowadzący Centrum post-COVID-19

Koordynator
Internista, pulmunolog
Konsultacja geriatryczna, optymalizacja terapii osób starszych
Maciej Bladowski - ZnanyLekarz.pl
Joanna Kosobudzka - ZnanyLekarz.pl
Małgorzata Sobieszczańska - ZnanyLekarz.pl
Konsultacja kardiologiczna
Internista, hipertensjolog - optymalizacja farmakoterapii
Konsultacja endokrynologiczna
Adrian Doroszko - ZnanyLekarz.pl
Małgorzata Trocha - ZnanyLekarz.pl
Paulina Ilnicka - ZnanyLekarz.pl
Konsultacja neurologiczna
Konsultacja neurologiczna
Konsultacja endokrynologiczna
Natalia Kruk - ZnanyLekarz.pl
Aleksandra Wojtak - ZnanyLekarz.pl
Michał Miner - ZnanyLekarz.pl
Psycholog kliniczny
Psycholog kliniczny
Dietetyk kliniczny
Katarzyna Krawczyk - ZnanyLekarz.pl
Tomasz Delikat - ZnanyLekarz.pl
Magdalena Szyszka - Barycka - ZnanyLekarz.pl

Wydłużający się w miarę trwania pandemii okres obserwacji prospektywnej ozdrowieńców wskazuje jednoznacznie, że COVID-19, a niekiedy także bezobjawowy przebieg infekcji SARS-CoV-2 może inicjować przewlekły proces zapalny prowadząc do nieodwracalnych zmian degeneracyjnych w zakresie układu oddechowego sercowo-naczyniowego, endokrynnego czy ośrodkowego układu nerwowego. Przebyta ogólnoustrojowa odpowiedz immunologiczna na patogen, przybierająca niekiedy postać burzy cytokinowej prowadzącej do wystąpienia SIRS, inicjuje de novo zmiany wielonarządowe, które przeoczone mogą znacząco pogorszyć rokowanie odległe.

COVID-19 u osoby z wielochorobowością powoduje z kolei poważne zachwianie homeostazy ustroju, uderzając w te narządy, które zdrowotnie stanowią pietę achillesową chorego i były przedmiotem leczenia jeszcze przed infekcją. Ogólnoustrojowa odpowiedź zapalna stanowi swoisty twardy reset dla organizmu, odsłaniając najsłabsze ogniwa i dekompensując narządy z wyjściowo naruszonymi rezerwami czynnościowymi, ale także inicjuje wiele nowych powikłań i chorób przewlekłych. Oceniając zatem dobrostan pacjenta po przebytym zakażeniu, w sposób oczywisty w pierwszej kolejności powinniśmy się skoncentrować na optymalizacji terapii i ocenie progresji dotychczasowych chorób przewlekłych, ale także mieć na uwadze możliwe nowe powikłania, które początkowo w stadium subklinicznym mogą być trudno uchwytne. Każdy pacjent z wielochorobowością wymaga zatem wnikliwej oceny ze szczególnym uwzględnieniem kardiologicznej, pulmonologicznej, neurologicznej i endokrynologicznej zanim rozpoznamy restitutio ad integrum. Często powrót do poprzedniego leczenia może nie dawać optymalnych rezultatów np. tendencja do hipotonii lub utrzymywanie się zaburzeń elektrolitowych mogą uniemożliwić szybki powrót do optymalnej terapii przewlekłej niewydolności serca, przebyte zmiany zapalne w płucach mogą uczynić dotychczasową terapię POChP niewystarczającą, a znaczny ubytek masy ciała w przebiegu infekcji skutkować może hipoglikemią polekową u chorego z cukrzycą. Dlatego też przejmując opiekę nad ozdrowieńcem, nie należy „automatycznie” wracać do wszystkich schematów terapeutycznych stosowanych przed infekcją, a optymalizować je, uwzględniając pojawiające się możliwe powikłania. Warto dokonać dokładnej oceny kardiologicznej, pulmonologicznej, neurologicznej i endokrynologicznej pacjenta, by nie popełnić błędu medycznego z zaniechania i przeoczyć rozpoczynających się zagrażających życiu powikłań odległych.

Z kolei pacjentów dotychczas zdrowych, należy wyczulić na potencjalne powikłania odległe, wskazując ich możliwe spektrum oraz zakres rzeczowy badań mający na celu ich racjonalną diagnostykę. Warto zauważyć, że przedłużający się zespół przewlekłego zmęczenia, nieustępujący spadek tolerancji wysiłku fizycznego, duszność wysiłkowa, czy pojawienie się de novo zaburzeń erekcji u dotychczas zdrowego pacjenta mogą wskazywać na uszkodzenie układu sercowo-naczyniowego, powinny budzić niepokój i być powodem do przeprowadzenia
szczegółowych badań.

Centrum skoordynowanej opieki post-COVID-19 w interdyscyplinarny i jednocześnie zgodny z zasadami medycyny opartej faktach dokonuje oceny wpływu przebytej infekcji SARS CoV2 na przebieg wybranych schorzeń, a także przeprowadzamy badania w kierunku nowych choroby przewlekle, które może inicjować infekcja, a ich przeoczenie może kosztować życie pacjenta. Omawiany jest także sposób optymalnego podejścia do ozdrowieńca z wielochorobowością, u którego bezdyskusyjnie należy zoptymalizować terapie chorób przewlekłych, gdyż dotychczasowy schemat terapeutyczny może być zupełnie nietrafiony.